· Watykan ·

Śp. kard Alexandre José Maria dos Santos

cq5dam.thumbnail.cropped.500.281.jpeg
12 października 2021

Urodził się 18 marca 1924 r. w Zavali, w Mozambiku. Wstąpił do niższego seminarium franciszkanów w Amatongas, w Mozambiku, następnie kształcił się w Nyassaland (dziś Malawi). W 1947 r. rozpoczął nowicjat w portugalskiej prowincji franciszkańskiej w Varatojo, koło Lizbony, gdzie studiował teologię. W 1951 r. złożył uroczystą profesję zakonną, a 25 czerwca 1953 r. przyjął święcenia kapłańskie. W następnym roku wrócił do Mozambiku, gdzie pełnił posługę kapłańską w misjach franciszkańskich w regionie Inhambane. W 1972 r. został radcą Kustodii franciszkańskiej w Mozambiku i rektorem nowego seminarium niższego w Vila Pery (dziś Chimoio)

Po uzyskaniu przez Mozambik niepodległości, w 1974 r., został mianowany przez Pawła vi arcybiskupem metropolitą Maputo (ówcześnie Lourenço Marques) — sakrę przyjął 9 marca 1975 r. Na swoje zawołanie wybrał, zainspirowane Ewangelią Mk 10, 45 słowa: «Servir e não ser servido» — Służyć, a nie żeby mnie służono.

18 września 1976 r., po zmianie nazwy stolicy Mozambiku — z Lourenço Marques na Maputo — została zmieniona przez Stolicę Apostolską również nazwa archidiecezji. Jako jej pasterz angażował się na rzecz ludności dotkniętej wojną domową i klęskami żywiołowymi. Założył Caritas, której był pierwszym przewodniczącym. Realizował konkretne programy pomocy dla najuboższych, uchodźców i ofiar suszy. Działał również na rzecz rozwijania nowych relacji między wspólnotami kościelnymi krajów, które były koloniami portugalskimi — Angoli, Republiki Zielonego Przylądka, Gwinei Bissau, Wysp św. Tomasza i Książęcej.

W 1981 r. założył żeńskie pobożne stowarzyszenie pod nazwą Franciszkanki Maryi Matki Afryki — złożone z kobiet mozambickich. Starał się o rozwój życia zakonnego w kraju, zarówno kontemplacyjnego, jak i czynnego.

Na konsystorzu 28 czerwca 1988 r. został wyniesiony do godności kardynalskiej (tyt. San Frumenzio ai Prati Fiscali). W 2003 r. złożył rezygnację z kierowania archidiecezją Maputo. Był pierwszym rodzimym kapłanem, biskupem i kardynałem w Mozambiku. Zmarł 29 września 2021 r. w Maputo, w wieku 97 lat.