Uwaga

Nasza strona wykorzystuje pliki cookies
Cookies to małe pliki tekstowe, które pomagają nam polepszyć korzystanie z naszych stron. Więcej informacji o wykorzystywaniu przez nas cookies można znaleźć w Warunki polityki prywatności.

Jajko i zmartwychwstanie

· Różne interpretacje starożytnego symbolu ·

To, o czym chcemy powiedzieć w najważniejsze święto roku liturgicznego, może wydać się ekstrawagancją i pod pewnymi względami tak jest. A jednak, gdy nie poprzestaniemy na tym, co pozorne, odnajdziemy raz jeszcze owe korzenie chrześcijańskie, które dzisiejsze społeczeństwo zdaje się zakopywać coraz głębiej pod obojętnością. W nasze święta wielkanocne serwuje się nam wiosenne krajobrazy czy, co najwyżej, jajko, z którego wygląda ładne pisklę. W czasach takiej „poprawności” i „laickości” jajko jest paradoksalnie ostatnim symbolem o wymowie paschalnej, na który możemy sobie pozwolić, choć wiadomo, że jego geneza tkwi w najdawniejszych mitach kosmogonicznych, nie tylko egipskich, ale także hinduskich: skorupka miałaby symbolizować powietrze, białko – wodę, żółtko – ziemię. Istnieje chrześcijańskie zastosowanie tego znaku, między innymi występuje on stylizowany w owalnych „mandorlach”, otaczających Chrystusa i świętych w tradycyjnej ikonografii.

Św. Augustyn w swoim Kazaniu 105 mówił: „Moim zdaniem, nadzieję można porównać do jajka: nie osiągnęła ona bowiem jeszcze celu, i podobnie jajko – jest już coś, ale jeszcze nie kurczątko”. Być może właśnie w ten sposób stopniowo jajko stało się znakiem paschalnym zarówno Chrystusa, jak i chrześcijanina: grób można porównać do powłoki, z której wychodzi żywy Zmartwychwstały. Dlatego w średniowieczu w wielu Kościołach europejskich zawieszano strusie jaja w Wielkim Tygodniu i wystawiano relikwiarze z dwoma jajkami, jako symbol narodzin i zmartwychwstania Chrystusa. Makabryczny krucyfiks z katedry w Burgos w Hiszpanii przedstawia rzeźbę Chrystusa obleczoną w ludzką skórę, a u stóp są umieszczone cztery jajka.

Doszliśmy więc do symboliki paschalnej o różnych wymowach: święcenie jajek, pomieszczeń i łóżka w Wielkanoc było, na przykład, czymś w rodzaju obrazowej katechezy o zmartwychwstaniu, ale także na temat życia przekazywanego przez małżeństwo. Dawni malarze ikon używali w swoich dziełach żółtka zamiast oleju, aby w ten sposób przywołać życie Zmartwychwstałego.

Metaforycznych interpretacji, związanych z jajkiem jest więc wiele, choć niewątpliwie dominuje znaczenie życia-zmartwychwstania. I być może ten właśnie znak paschalny może wejść na forum życia społecznego w obecnych czasach, niepomnych na swe historyczne, kulturowe i religijne korzenie. Ale jak wiele osób, rozbijając czekoladowe jajko wielkanocne, potrafi pomyśleć o czymś więcej niż znajdującej się w nim niespodziance i dostrzec w figurce przywołanie groty grobowej z odrzuconym kamieniem, znak

Wydanie drukowane

 

TRANSMISJA BEZPOŚREDNIA

St. Peter’s Square

20 września 2019

PODOBNE WIADOMOŚCI